Mahsuplaşma (net ölçüm), bir GES'in ürettiği ama o an tüketilmeyen fazla enerjinin şebekeye verilmesi ve bu miktarın, tesisin şebekeden çektiği enerjiden düşülerek faturaya yansıtılması işlemidir. Basitçe özetlemek gerekirse: gündüz ürettiğiniz fazla enerji, gece veya bulutlu günlerde şebekeden çektiğiniz enerjiyle mahsup edilir.
Bu işlem otomatik olarak sayaç üzerinden takip edilir; tesise üretim ve tüketimi ayrı ayrı ölçen çift yönlü bir sayaç takılması, bu yüzden GES bağlantısının standart bir parçasıdır.
Belirli bir fatura dönemi içinde tesisin ürettiği toplam enerji ile şebekeden çektiği toplam enerji karşılaştırılır; üretim fazlası, o dönemin tüketiminden düşülür. Dönem sonunda kalan fark, faturaya yansıyan asıl tutarı belirler.
Bölgeye ve tarifeye göre değişen kurallar söz konusudur; genellikle bir devir mekanizması bulunur, ancak devir oranı ve süresi projeye ve güncel mevzuata bağlı olarak değişebilir. Kesin oran ve süre için başvuru anında ilgili EDAŞ'tan güncel bilgi alınması gerekir.
Hayır. Mahsuplaşma, ürettiğiniz enerjiyi kendi tüketiminizle dengelemenizi sağlayan bir mekanizmadır; şebekeye satış ise fazla üretimin ayrı bir bedel karşılığında şebeke işletmecisine devredilmesini ifade eder ve daha farklı, daha sınırlı koşullara tabidir.
Kurulu güç, tüketiminizin çok üzerinde seçilirse fazla üretimin tamamı mahsuplaşma yoluyla değerlendirilemeyebilir; bu yüzden sistem, keşif sırasında belirlenen gerçek tüketim profilinize göre boyutlandırılmalıdır. Gereğinden büyük bir sistem, üretilen enerjinin bir kısmının değerlendirilememesi riskini taşır.
Yüksek ve düzenli gündüz tüketimi olan işletmelerde üretim ile tüketim zaten büyük ölçüde örtüştüğü için, öz tüketim oranı mahsuplaşmadan bağımsız olarak yüksektir; bu tür tesislerde mahsuplaşma, daha çok istisnai gün/saatlerdeki dengesizlikleri karşılayan tamamlayıcı bir mekanizma olarak öne çıkar.
Fatura üzerinde üretim ve tüketim miktarları genellikle ayrı kalemler olarak görünür, mahsuplaşma sonrası net tutar bu iki değerin karşılaştırılmasıyla hesaplanır. Fatura okurken hangi kalemin üretim, hangisinin tüketim olduğunu ayırt etmek, sistemin gerçek performansını takip etmenin ilk adımıdır.
Evet. Üretilen fazla enerji şebekeye verilmek yerine bataryada saklanıp akşam kullanılabilir; bu, mahsuplaşmaya olan bağımlılığı azaltan bir alternatiftir ama ek bir yatırım gerektirir ve her proje için gerekli değildir.
Konut, ticarethane ve sanayi aboneliği gibi farklı tarife sınıflarında mahsuplaşmanın uygulanma detayları farklılık gösterebilir; bu yüzden kendi abonelik türünüze özel güncel uygulamayı, başvuru sürecinde ilgili EDAŞ üzerinden netleştirmek gerekir. Genel mantık (üretim-tüketim dengesi) tüm tarifelerde aynı kalsa da uygulama detayları değişebilir.
Evet, GES bağlantısı için mevcut tek yönlü sayacın yerine, hem şebekeden çekilen hem şebekeye verilen enerjiyi ayrı ayrı ölçen çift yönlü bir sayaç takılması gerekir. Bu sayaç değişimi EDAŞ bağlantı sürecinin standart bir adımıdır ve genellikle bağlantı onayıyla birlikte planlanır.
Mahsuplaşma tamamen mali bir mekanizmadır, üretilen enerjinin faturaya nasıl yansıdığını belirler; sistemin çevresel faydası (daha az fosil kaynaklı üretime bağımlılık) ise mahsuplaşma oranından bağımsız olarak, üretilen her kWh için geçerlidir. Bu ayrım, "mahsuplaşma oranı düşükse GES'in bir faydası kalmıyor" gibi yanlış bir sonuca varmamak için önemlidir.
Bir fatura döneminde tesisiniz 500 kWh tüketmiş ve aynı dönemde 350 kWh şebekeye vermişse, faturaya yansıyan net tüketim yaklaşık 150 kWh olarak hesaplanır; tam oran ve yuvarlama kuralları tarifeye göre değişse de mekanizma bu şekilde işler. Bu örnek yalnızca mantığı anlatmak içindir, gerçek rakamlar sizin tüketim ve üretim verinize göre oluşur.
Genel kural, mahsuplaşmanın üretim tesisinin bağlı olduğu sayaçla sınırlı kalmasıdır; aynı kişiye ait ama farklı adreslerdeki birden fazla sayacı tek bir GES üzerinden mahsup etmek, güncel mevzuatta genel bir uygulama değildir ve bölgeye/duruma göre ayrıca değerlendirilmesi gereken istisnai bir başlıktır. Bu tür bir ihtiyacı olan projelerde, güncel koşulların başvuru öncesinde netleştirilmesi gerekir.
Mahsuplaşmanın işleyiş mantığı görece istikrarlı olsa da, uygulanan oran ve devir kuralları mevzuat güncellemeleriyle zaman içinde değişebilir; bu yüzden birkaç yıl önce kurulmuş bir sistemin mahsuplaşma koşulları, bugün yeni kurulan bir sistemden farklı olabilir. Güncel durumu takip etmek, mevcut sistem sahipleri için de faydalı bir alışkanlıktır.
Çift yönlü akıllı sayaçlar, üretim ve tüketim verisini uzaktan ve neredeyse gerçek zamanlı olarak dağıtım şirketine iletebildiği için, mahsuplaşma hesabının manuel okumaya göre daha hızlı ve hatasız yapılmasını sağlar. Bu altyapı, GES bağlantısı olan tesislerde artık standart bir uygulama haline gelmiştir.
Techno Fusion'da: GES projelerimizde öz tüketim ve mahsuplaşma danışmanlığı, sistem boyutlandırma kararının ayrılmaz bir parçasıdır; tesisinizin tüketim profiline bakarak mahsuplaşmanın sizin için nasıl işleyeceğini keşif aşamasında birlikte değerlendiriyoruz.